Nakon dana oštre retorike i ivice opšteg rata, američki predsjednik Donald Tramp oglasio se na svojoj mreži Truth Socila Social, najavivši iznenadnu obustau planiranih vojnih udara na iransku energetsku infrastrukturu.

Pet dana za diplomatiju umjesto raketa

Tramp je saopštio da se vojni udari odgađaju na period od pet dana, navodeći kao razlog “vrlo dobre i produktivne razgovore” sa Teheranom koji su vođeni u protekla dva dana.

“Zadovoljstvo mi je izvijestiti da su Sjedinjene Američke Države i država Iran tokom posljednja dva dana vodili vrlo dobre i produktivne razgovore u vezi sa potpunim rješavanjem naših neprijateljstava na Bliskom istoku“, napisao je Tramp u svom prepoznatljivom stilu (all-caps).

Instrukcije “Ministarstvu rata”: Uslovna odgoda

Predsjednik SAD je pojasnio da je odluka o obustavi napada direktna posljedica konstruktivnog tona pregovora, ali uz jasan uslov:

Cilj napada: Elektrane i energetska infrastruktura Irana.

Trajanje odgode: 5 dana.

Uslov: Nastavak uspješnih sastanaka tokom sedmice.

Podsjećamo, ova odluka dolazi nakon što je Tramp prvobitno dao Iranu rok od 48 sati da deblokira Hormuški moreuz, ključnu tačku za svjetsku trgovinu naftom.

 

TEKTONSKI POREMEĆAJ NA TRŽIŠTIMA: Nafta u slobodnom padu

Trampova objava momentalno je smirila investitore i izazvala nagli preokret na svjetskim berzama. Strah od totalnog rata zamijenjen je opreznim optimizmom.

Tržišni parametar        Promjena nakon objave         Trenutna vrijednost

Nafta Brent                           Pad od 13%             oko 96 dolara po barelu

Indeks  FTSE 100               Rast na +0,5%            (bio u minusu preko 2%)

Zatišje ili trajni mir?

Iako su tržišta pozitivno reagovala, analitičari upozoravaju da je situacija i dalje krhka. Narednih pet dana biće presudno – ili će pregovori dovesti do trajnog otvaranja Hormuškog moreuza i deeskalacije, ili je ovo samo “kratko zatišje pred buru” ukoliko zahtjevi Vašingtona ne budu u potpunosti ispunjeni